Naukowcy testują nową terapię opartą na świetle, przeznaczoną do leczenia guzów trzustki, których usunięcie chirurgiczne wiąże się z zbyt dużym ryzykiem, ponieważ obejmują one główne tętnice. Celem tej eksperymentalnej metody jest umożliwienie przeprowadzenia operacji u pacjentów z tak zaawansowanymi nowotworami.
Terapia polega na połączeniu leku o nazwie padeliporfina z laserem podczerwonym, emitującym światło o długości fali 753 nanometrów. Po podaniu leku lekarze wprowadzają do zajętego naczynia krwionośnego niewielki balon zawierający laser. Naświetlanie odbywa się w ramach dwóch pięciominutowych sesji.
Pod wpływem światła lasera padeliporfina wywołuje reakcję chemiczną, która uszkadza naczynia krwionośne zaopatrujące guz. Proces ten oddziałuje na tkankę nowotworową otaczającą tętnicę, co może doprowadzić do jej obkurczenia w stopniu umożliwiającym bezpieczne usunięcie guza przez chirurgów. Zabieg operacyjny przeprowadzany jest zazwyczaj około dwa tygodnie po zakończeniu terapii.
W początkowym badaniu fazy I, obejmującym sześciu pacjentów z miejscowo zaawansowanym, nieoperacyjnym rakiem trzustki, u czterech osób po zastosowaniu terapii udało się wykonać operację. W trzech z tych przypadków w marginesach usuniętej tkanki nie stwierdzono obecności komórek nowotworowych, co sugeruje, że guz został skutecznie objęty działaniem preparatu. Badanie to jest jednak na wczesnym etapie i ma ograniczony zakres; konieczne są dalsze, zakrojone na szerszą skalę badania, aby potwierdzić bezpieczeństwo metody oraz jej długofalowe korzyści.
Nowa metoda terapeutyczna jest obecnie testowana w ramach niewielkiego badania klinicznego, mającego pomóc pacjentom z guzami trzustki, których nie można usunąć chirurgicznie ze względu na ich powiązanie z kluczowymi tętnicami. Operacje w takich przypadkach wiążą się z wysokim ryzykiem, gdyż usunięcie guza mogłoby doprowadzić do uszkodzenia istotnych naczyń krwionośnych.
Procedura polega na podaniu padeliporfiny – leku, który uaktywnia się pod wpływem światła. Następnie do tętnicy w pobliżu guza wprowadza się specjalny balon z laserem. Laser emituje światło z zakresu bliskiej podczerwieni (długość fali 753 nanometry) w trakcie dwóch pięciominutowych sesji.
Celem terapii jest osłabienie i zniszczenie tkanki nowotworowej otaczającej tętnicę, co po około dwutygodniowym okresie oczekiwania pozwala na chirurgiczne usunięcie pozostałej części guza. Wstępne wyniki uzyskane u sześciu pacjentów
wykazały, że czterech z nich mogło zostać poddanych zabiegowi chirurgicznemu, przy czym w trzech przypadkach w marginesach chirurgicznych nie stwierdzono obecności komórek nowotworowych.
2. Mechanizm działania
Padeliporfina pełni funkcję fotosensybilizatora – oznacza to, że pod wpływem światła o określonej długości fali wywołuje reakcję chemiczną. W procesie tym laser o długości fali 753 nm aktywuje lek, prowadząc do uszkodzenia naczyń krwionośnych zaopatrujących guz. To ukierunkowane uszkodzenie naczyń skutkuje zniszczeniem tkanki nowotworowej otaczającej tętnicę, bez konieczności bezpośredniego nacinania samego guza.
Takie selektywne uszkodzenie naczyń krwionośnych
związanych z guzem ma na celu zmniejszenie jego rozmiarów lub ograniczenie rozprzestrzeniania się; dzięki temu chirurdzy mogą podjąć się operacji nowotworów, których usunięcie wcześniej uznawano za zbyt ryzykowne. Terapia wymaga precyzyjnego doboru czasu: ekspozycja na światło musi być ściśle kontrolowana, aby skutecznie aktywować lek, jednocześnie minimalizując uszkodzenia otaczających zdrowych tkanek.
3. Szczegóły zabiegu
Procedura rozpoczyna się od dożylnego podania padeliporfiny. Następnie pacjent jest odpowiednio układany – z wykorzystaniem technik obrazowania – w celu precyzyjnego wprowadzenia niewielkiego cewnika,
wyposażonego w laser o długości fali 753 nm, do tętnicy przylegającej do guza.
Laser jest uruchamiany w dwóch pięciominutowych sesjach, przeprowadzonych w krótkim odstępie czasu. Ekspozycja na światło aktywuje lek miejscowo, powodując ukierunkowane uszkodzenie unaczynienia guza. Po zakończeniu naświetlania cewnik balonowy zostaje usunięty.
CIĄG DALSZY NA NASTĘPNEJ STRONIE